ABD basınına sızan istihbarat raporları ABD’nin akınlarının İran’ın nükleer programını yalnızca birkaç ay geri götürdüğüne işaret ederken, ABD Başkanı Donald Trump İran’ın nükleer tesislerine çok büyük ziyan verildiğini söylemeye devam ediyor.
CNN International’ın değerlendirmesine nazaran ise Trump’ın İran konusundaki telaffuzları temelinde tanıdık bir taktiğe işaret ediyor. “Trump’ın İran’ın nükleer programının ‘yok edildiğine’ dünyanın inanmasına neden muhtaçlığı var” başlıklı habere nazaran, bunun iki sebebi var.
Buna nazaran, “ilk olarak, Trump’ın tüm başkanlığı kendi güçlü adam personasının ihtişamını yansıtmak üzere kurulmuş, yürekli, eşsiz ve yanılmaz liderlik anlatısını besliyor ve bu efsaneye karşı gelen bilgiler güzel karşılanmıyor”.
İkinci olarak ise İran’ın ABD’nin bombardımanının akabinde nükleer silah üretmesi ya da nükleer programını yine başlatması halinde bunun “rahatsız edici bir soruyu” beraberinde getireceği düşünülüyor: “ABD, işi bitirmek ve İran’ın gelecekteki kapasitelerinde yaşanacak ilerlemeleri daha fazla taarruzla karşılamak için tekrar askeri harekete mi başvurmalı?” CNN’e nazaran, bunun olması halinde, Trump’ın hiç hevesinin olmadığı, yıllarca sürebilecek bir “yarı savaş” hali başlayabilir, bu ise hem daha geniş bir çatışma riskini artırabilir hem de Trump’ın seçmen kitlesini kızdırabilir.
“TRUMP’IN TAKTİKLERİ TANIDIK”
ABD Başkanı Donald Trump, dün Hollanda’nın başşehri Lahey’de düzenlenen NATO Başkanlar Zirvesi’nde yaptığı konuşmada da İran’a yönelik atakların “çok çok başarılı olduğunu” savunmaya devam etmiş, “Buna yok etme denir. Dünya üzerindeki öteki hiçbir ordu bunu yapamazdı” diye konuşmuştu. Trump, Pentagon’un kendisini yalanlayan raporunu kamuoyuna duyuran The New York Times ve CNN’i ağır sözlerle eleştirmeyi sürdürmüştü.
CNN’e nazaran, Trump’ın bu açıklama ve adımları, yani “taktikleri tanıdıktı”. CNN, değerlendirmesini şu sözlerle sürdürdü: “(Trump) onları kanıtlamak için kanıt olsun ya da olmasın kendi telaffuzlarını yaratma stratejisiyle globalleşiyor. 2020’deki seçim hilesi savlarıyla bunun ne kadar başarılı olabileceğini ortaya koydu. Dünya İran’ın nükleer programının yok edildiğine inanırsa ve aksi taraftaki tüm kaynaklar itibarsızlaşırsa Trump’ın daha fazla harekette bulunmak için de bir münasebeti olmaz.”
“TEHLİKELİ BİR MÜMKÜNLÜK DA VAR”
Haberde dikkat çekildiği üzere, kelam konusu istihbarat olduğunda her şey biraz opak ve gerek teknik gerek insan kaynaklı olsun ABD’nin İran’ın nükleer programını ne kadar “geriye götürebildiği” konusunda kalıcı bir karara varılması için aylar gerekiyor. ABD idaresinin akın sonrasına dair sahip olduğu lakin “operasyonel sebeplerden” açıklamadığı öbür bilgilere sahip olup olmadığını da bilmek mümkün değil.
Öte yandan, CIA’den dün yapılan açıklamada, İran’ın nükleer programının “ciddi manada hasar gördüğüne” işaret eden “inanılır kanıtların” elde edildiği söz edildi. Mart ayında verdiği sözde İran’ın nükleer silah yapmadığını söyleyen Ulusal İstihbarat Yöneticisi Tulsi Gabbard da X’te yaptığı paylaşımda, “yeni istihbaratın” İran’ın nükleer tesislerinin “yok edildiğini” gösterdiğini söyledi.
Yapılan açıklamaların hiçbirinin ABD’lilerin kendi kararlarını kendilerinin vermesine müsaade vermediği belirtilen analizde, ABD Savunma Bakanı Pete Hegseth’in iddia ettiğinin tersine, İran’ın nükleer programına verilen hasarın boyutunu sorgulayan yetkililerin doğruladığı bilgileri haberleştirmenin “vatansevere olmadığının” gerçek olmadığı belirtildi.
Buradaki hususun hem sığınak delici bombaların Fordo nükleer tesisine hakikaten nüfuz edip etmediği hem de Trump’ın lider olarak vazifelerini nitekim yerine getirip getirmediği olduğuna işaret edilen yazıda, Trump idaresinden Pentagon’un istihbarat raporuna verilen sert reaksiyonların öbür bir “tehlikeli olasılığı” daha beraberinde getirdiği belirtildi. Bu mümkünlük ise idarenin kendi siyasi gereksinimlerine uymak üzere istihbaratı şekillendirmek için istihbarat kuruluşlarına baskı yapmasıydı.
