Stanford Üniversitesi’nden araştırmacılar, insanların başlarının içinde sessizce yaptıkları “iç konuşmalara” ilişkin beyin aktivitelerini birinci kere net biçimde tanımlayıp yüzde 74’e varan doğrulukla çözdü.
Cell mecmuasında yayımlanan bulgular, konuşma yetisini kaybetmiş şahısların sadece düşünerek irtibat kurmasını sağlayabilecek beyin-bilgisayar arayüzleri (BCI) için kıymetli bir adım olarak bedellendiriliyor.
“DÜŞÜNEREK KONUŞMA” TEST EDİLDİ
BCI teknolojileri, çoklukla hareket denetiminden sorumlu beyin bölgelerinden sinyal alarak protez uzuv hareketlerini yahut konuşma teşebbüslerini çözümlüyor. Fakat, konuşma kaslarını harekete geçirmek zorlayıcı ve yavaş olabiliyor. Bu nedenle araştırma grubu, konuşma teşebbüsü yerine sadece “düşünerek konuşma”nın da çözümlenip çözümlenemeyeceğini test etti.
İÇ KONUŞMALARDA SİNYAL GÜCÜ DAHA ZAYIF
ALS yahut beyin sapı felci nedeniyle felçli dört gönüllünün motor korteksine yerleştirilen mikroelektrotlarla yapılan deneylerde, deneklerden ya muhakkak sözleri sesli söylemeye çalışmaları ya da sadece hayal etmeleri istendi. Sonuçta, iki durumda da beyin aktivitelerinin misal bölgelerde oluştuğu, lakin iç konuşmada sinyal gücünün daha zayıf olduğu görüldü.
YAPAY ZEKA MODELLERİYLE EĞİTİLDİ
Yapay zeka modelleriyle eğitilen sistem, 125 bin sözlük bir söz dağarcığından hayali cümleleri yüzde 74 doğrulukla çözebildi. Ayrıyeten, iştirakçilerin talimat verilmeden düşündüğü birtakım söz ve sayılar da tespit edildi.
Güvenlik için, sadece kullanıcı makul bir şifre kelimeyi düşündüğünde devreye giren bir düzenek geliştirildi. Örneğin, “chitty chitty bang bang” tabiriyle sistemin kilidi açıldığında, şifre tanıma oranı yüzde 98’in üzerine çıktı.
Araştırmacılar, şu anki sistemlerin özgür biçimli iç konuşmayı yanlışsız çözümleyemediğini fakat daha gelişmiş sensörler ve algoritmalarla bunun mümkün olabileceğini belirtiyor.
Çalışmanın kıdemli müellifi Frank Willett, “Bu gelişme, konuşma BCI’larının bir gün günlük konuşma kadar akıcı ve doğal bağlantı sağlayabileceğine dair umut veriyor” açıklamasında bulundu.
