Ukrayna’da mevtle burun buruna gelen bir asker, cephede geliştirilen yeni teknoloji sayesinde hayatta kaldı.
Ukraynalı asker Serhiy Melnyk, İngiliz yayın kuruluşu BBC’ye nasıl ölümen döndüğünü anlattı. Cebinden kağıda sarılı küçük ve paslı bir metal kesimi çıkaran asker, “Kalbimi, akciğerimi ve böbreğimi delip geçti” diye konuştu.
İHA’DAN FIRLADI, KALBİNE SAPLANDI
Doğu Ukrayna’da çatışırken, Rus üretimi bir insansız hava aracından (İHA) fırlayan bu modül, Melnyk’in kalbine saplanmıştı.
O anları anlatan Melnyk, “İlk başta ne olduğunu anlamadım. Yalnızca zırhın altında nefes darlığı yaşadığımı sandım. Halbuki kalbime şarapnel saplanmış.” sözlerini kullandı.
Ukrayna’da İHA akınlarının artmasıyla birlikte bu tıp yaralanmalar da sıklaştı. Dronelar ekseriyetle parçalanarak dağılacak gereçler taşıdığı için, bu akınlar bedende karmaşık şarapnel hasarlarına yol açıyor. Askeri sıhhat görevlilerine nazaran, savaş alanındaki travmaların yüzde 80’ini artık şarapnel yaralanmaları oluşturuyor.
“MANYETİK ŞARAPNEL ÇIKARICI”
Melnyk’in yarası tedavi edilmemiş olsaydı, ölümcül olacaktı. Lakin onu kurtaran sadece baht değildi. Yeni bir tıbbi aygıt olan manyetik şarapnel çıkarıcı, hayatını kurtardı.
Kalp damar cerrahı Dr. Serhiy Maksymenko, Melnyk’in atan kalbinden metal modülün nasıl çıkarıldığını anlattı.
Doktor, büyük kesilere gerek kalmadan yalnızca küçük bir kesi açıp mıknatısı yerleştirerek şarapneli dışarı çektiğini söyledi.
70’TEN FAZLA BAŞARILI AMELİYAT
Sadece bir yıl içinde, Dr. Maksymenko ve ekibi bu aygıtla 70’ten fazla başarılı kalp ameliyatı gerçekleştirdi. Bu teknoloji, cephe çizgisi tıbbında bir ihtilal yarattı.
Bu yenilikçi aygıtın gerisinde ise eski bir avukat var: Oleh Bykov. 2014’ten bu yana istekli olarak Ukrayna ordusunu destekleyen Bykov, cephedeki hekimlerle yaptığı görüşmeler sonucunda bu manyetik aygıtı geliştirdi.
MIKNATIS KULLANMAK KİMİN FİKRİYDİ?
Aslında fikir yeni değil. Mıknatıslar, 1850’lerde Kırım Savaşı’ndan bu yana yaralardan metal çıkarmak için kullanılıyordu. Lakin Bykov ve takımı bu fikri çağdaşlaştırdı. Karın cerrahisi için esnek modeller, mikro cerrahiler için küçük boyutlu mıknatıslar ve kemikler için yüksek güçlü versiyonlar geliştirildi.
Manyetik aygıt, yaranın üzerinden gezdirilerek metal kesimleri yüzeye çekiyor. Cerrahlar daha sonra küçük bir kesiyle şarapneli çıkarıyor. Bykov, ince, kalem boyutundaki aygıtın gücünü göstermek için ucuyla bir balyozu kaldırıyor.
CEPHE ÇİZGİSİNDE DAĞITILIYOR
Başlangıçta cephe şartları için geliştirilen aygıt, artık ülke genelinde 3 binden fazla üniteye dağıtıldı. Cephe çizgisindeki sıhhat vazifelisi Andriy Alban, bu aygıta artık itimatla başvurduğunu söylüyor.
Çoğu vakit ateş altındayken, hendeklerde ya da açık alanda, bazen anestezi dahi olmadan müdahale ettiğini belirtiyor.
