Jose Mujica, 2010-2015 yılları arasında Uruguay’ın 40. Başkanı olarak görev yapan Uruguaylı siyasetçi ve çiftçidir. Mujica, 20 Mayıs 1935’te İspanyol Bask kökenli Demetrio Mujica ve İtalyan göçmenlerin kızı Lucy Cordano’nun çocuğu olarak dünyaya geldi. Mujica’nın babası küçük bir çiftçiydi ve 1940 yılında, oğlu beş yaşındayken vefatından kısa bir müddet evvel iflas etti. Annesinin ailesi, Ligurya’dan gelen çok yoksul göçmenlerdi.
1960’ların ortalarında, Küba İhtilali’nden ilham alan silahlı bir siyasi küme olan yeni kurulan MLN-Tupamaros hareketine katıldı. 20 Mayıs 1935’te doğan Mujica, 1960’larda Küba Devrimi’nden esinlenen kentsel bir gerilla kümesi olan Ulusal Kurtuluş Hareketi-Tupamaros’un (Movimiento de Liberación Nacional-Tupamaros – MLN-T) kurucularından biriydi.
1970’te yakalanan Mujica, kaçtıktan sonra 1972’de tekrar tutuklandı ve 1985’e kadar cezaevinde kaldı. 13 yıl boyunca mahpusta kalan Mujica, azap gördü ve insani olmayan şartlarda, sığınaklarda yahut hücrelerde uzun periyodik yalnızlık üzere zorluklara göğüs gerdi. 1985’te askeri rejimin sona ermesiyle çıkan bir af kapsamında serbest bırakıldı.
Devlet başkanı olmadan önce milletvekilliği ve senatörlük yapan Mujica, 2005 yılında sol eğilimli koalisyon Frente Amplio’nun birinci hükümetinde Hayvancılık, Tarım ve Balıkçılık Bakanı olarak atandı.
2010-2015 yılları ortasındaki başkanlığı mühletince Uruguay iktisadı yılda ortalama %5,4 büyüme gösterdi, yoksulluk oranları düştü ve işsizlik düşük düzeylerde kaldı. Misyonunu bıraktığında, Mujica ülke içinde %70’e yakın bir halk takviyesiyle büyük bir popülerlik kazandı.
ELEŞTİRİLERİYLE TANINDI
Uruguay sonlarının ötesinde, “Pepe” Mujica alışılmışın dışında liderliği ve tevazusuyla memleketler arası alanda büyük hürmet kazandı. Gerilla geçmişi ve ilerici siyasetlerinin yanı sıra — kürtajın, eşcinsel evliliğin ve marihuananın yasallaştırılması ile Afganistan’dan savaş mültecilerinin kabulü üzere — sade hayat stili ve tüketimcilik ile global eşitsizlik tenkitleriyle de tanındı.
Başkanlığı boyunca klâsik başkanlık konutunda yaşamayı reddederek, Montevideo’nun kenar mahallelerinde eşi Lucía Topolansky — birebir vakitte eski bir gerilla savaşçısı ve siyasetçi — ile birlikte mütevazı meskenlerinde yaşamaya devam etti.
Resmi kıyafetlerden uzak, mütevazı halleriyle tanınan Mujica, başkanlık maaşının büyük kısmını fakirlere ve küçük girişimcilere takviye olan yardım kuruluşlarına bağışladı; efsanevi gök mavisi 1987 model Volkswagen Beetle aracını kullanmaya da devam etti.
