Japonya’daki Osaka Üniversitesi’nden araştırmacılar, canlı hamamböceklerini onların doğal davranışlarını kullanarak yönlendirmenin ve gerçek böcekleri ‘siborg’lara dönüştürmenin yolunu buldu.
Araştırma takımı böceklere ziyan vermeyen küçük bir kask, sensörler ve UV ışık kaynağı kullanarak hamamböceklerini istedikleri tarafta ve halde hareket ettirmeyi başardı.
Hakemli bilimsel mecmua Advanced Intelligent Systems’da yayınlanan araştırma makalesinde “biyolojik zeka taşıyan siber böceklerin” bilhassa zelzele üzere felaketlerde, arama kurtarma vazifelerinde kullanılabileceği söz edildi.
DOĞAL İÇGÜDÜLERİ KULLANDILAR
Son yıllarda minimal elektronik sistemler tasarlama yahut robotik böcekler üretme eğilimi mühendislik çalışmalarında giderek yaygınlaşıyor. Böcek boyutunda elektronik devrelerden insanların erişemeyeceği noktalara girmek üzere yararlanma fikri epeyce tanınan.
Bu çalışmaların birçoğunda canlı böcekler kullanılıyor. Lakin çoklukla böceklerin hudut sistemine elektrik verme yahut bu hayvanların beyinlerini büsbütün devreden çıkarma usulleri benimseniyor.
Osaka Üniversitesi’nden araştırmacıların tasarladığı sistemde ise böcekler büsbütün kendi doğal içgüdüleri kullanılarak yönlendiriliyor. Araştırmacılar UV ışınlarından kaçınma davranışlarıyla bilinen hamamböceklerinin davranışlarını manipüle etmek için yeniden UV ışınlarını kullanıyor.
Çalışmada hamamböceklerinin başına küçük kasklar yerleştirildi ve böcek durduğunda harekete geçmesini sağlamak için UV ışıkları kullanıldı.
Yapılan 150’den fazla denemede bu “kasklı hamamböcekler”, labirent üzere kuvvetli ortamlardan yüzde 94 muvaffakiyet oranıyla çıkmayı başardı. Sistemin kullanılmadığı hamamböceklerinde bu oran yüzde 24’tü.
NE İŞE YARAYACAKLAR?
Araştırmacılara nazaran sistem hem hafif hem de böceğin doğal hareket kabiliyetini kısıtlamıyor. Ayrıyeten klâsik yollardaki üzere vakitle tesirini kaybetmiyor.
Çalışmanın ardındaki Chowdhury Muhammed Pak Rıfat ve grubu, tabiatla çatışmak yerine onunla ahenk içinde çalışan robot teknolojilerine örnek teşkil etmek istediklerini belirtti.
Gelecekte bu çeşit böcek kadroları, insanların giremeyeceği enkaz altları, boru çizgileri ya da hassas tabiat alanlarında misyon alabilir.
Ancak bu teknolojinin etik hudutları da şimdiden tartışılmaya başlanmış durumda.
