Bilim insanları Umman’ın altında gizlenen, magma kaynaklı antik bir “hayalet bulut” keşfetti.
Söz konusu magma bulutunun, Dünya kabuğunun kalın kısmının ve gezegenin orta katmanı olan mantonun üst kısmının altında sıkıştığı saptandı.
Araştırmacılar olağan koşullarda bu materyalin yükselerek yüzeyde volkanik aktiviteyi tetikleyebileceğini fakat bu durumda yükselmeyi başaramadığını belirtti.
TEKTONİK PLAKANIN TARAFINI DEĞİŞTİRMİŞ
Suudi Arabistan’daki Kral Fahd Petrol ve Mineraller Üniversitesi’nden jeofizikçi Simone Pilia ve grubu, keşfedilen bu gaz sütununun patlamalara neden olup olmadığını bilmiyor.
Ancak yeni çalışmada elde edilen ispatlar, sütunun milyonlarca yıl evvel Avrasya ile çarpışma sırasında Hint tektonik plakasının yörüngesini değiştirdiğini gösteriyor. Yani Hindistan’ın bugün bulunduğu noktaya nasıl geldiğini açıklayabilir.
Pilia, sütunun Umman’ın 2 bin metre yüksekliğe kadar çıkan Selma Platosu’nun altında bulunduğunu söyledi.
SÜTUN HALA AKTİF
Pilia, Live Science’a yaptığı açıklamada, kimi bilim insanlarının platonun oluşumunu Pakistan ve İran kıyılarındaki Makran dalma zonunun yarattığı kabuk bükülmesine bağladığını, lakin platonun muhtemelen bu gaz sütunu nedeniyle oluştuğunu aktardı:
“Bir sütun, yükselmek isteyen sıcak bir unsurdur. Bu yüzden alttadır ve üst gerçek iterek topografya oluşturur. Selma Platosu’ndaki yükselme epeyce küçük, lakin hala orada. Sütunun etkin olduğunu gösteriyor.”
Araştırmacılar, sismik dalgalar yahut gerecin kimyasal yapısına bağlı olarak Dünya’da farklı süratlerde seyahat eden ses dalgaları sayesinde bu gaz sütununu keşfetti.
Pilia, Umman’ın sismik bilgileri kaydeden ağır bir istasyon ağına sahip olduğunu ve bunun da araştırmayı mümkün kıldığını söyledi. Bilim insanı sütuna oğlunun isminden hareketle “Dani” ismini verdi.
Dani sütunu, araştırmacıların volkanik aktiviteyi tetiklemeyen manto gazlarını tanımlamak için kullandığı bir terim olan “amagmatik hayalet” bulutunun birinci açık örneği.
Manto sütunları, Dünya yüzeyinin 2 bin 900 kilometre altındaki çekirdek-manto hududundan kaynaklanıyor. Bu sütunlar ekseriyetle manto ve kabuktan yükselirken volkanik patlamaları besliyor.
