Vietnamlı emlak milyarderi Truong My Lan’ın 17 milyar dolarlık kara para aklama davasında aldığı müebbet mahpus cezası temyiz sonucu 30 yıla indirildi. Lan, duruşmada yaşananları “bir kaza” olarak nitelendirdi.
68 yaşındaki Lan, Nisan 2024’te Saigon Ticaret Bankası’ndan (SCB) para çalmak ve 27 milyar dolarlık dolandırıcılık nedeniyle vefat cezasına çarptırılmıştı. Bu davada temyiz başvurusu reddedildi, fakat mahkeme, çalınan paranın dörtte üçünü geri ödemesi halinde idamdan kurtulabileceğini belirtti. BBC’nin haberine nazaran, bu ölçü yaklaşık 9 milyar dolara tekabül ediyor.
Pazartesi günü Ho Chi Minh Kenti’nde görülen ikinci davaya ait temyiz duruşmasında, Lan’a üç başka kabahatten verilen müebbet mahpus cezası 30 yıla düşürüldü. Mahkeme, Lan’ın cürmün baş aktörü olduğunu fakat mağdurların ziyanlarını telafi etmek için yaptığı harcamaların dikkate alındığını belirtti.
“YAPTIĞI KATKILAR GÖZ ÖNÜNDE BULUNDURULDU”
Yargıç Pham Cong Muoi, “Lan başroldeydi… ama ziyanı azaltmak için yaptığı katkılar da göz önünde bulunduruldu” dedi.
Savcılar, Lan’ın tahvil yatırımcılarını dolandırarak elde ettiği 1,2 milyar doların dörtte birini geri ödediğini belirtti. Lan’ın avukatı Nguyen Huy Thiep, “Müvekkilimin mal varlığı, ödenmesi gereken ölçüsü aşıyor. Fakat birçok mülk gayrimenkul olduğundan satışı vakit alıyor. Mahkemeden, tazminatı tamamlayabilmesi için uygun şartlar yaratmasını umuyoruz” açıklamasında bulundu.
Lan’ın eşi Chu Lap Co temyize gitmedi fakat 1,2 milyon dolarlık kara para aklama cürmünden aldığı iki yıllık ceza, tüm ziyanı geri ödediği gerekçesiyle bir yıla indirildi.
Lan, son savunmasında “Hapiste olduğumdan beri projelerim ve mallarım üzerinde en düzgün tahlilleri bulmak için elimden geleni yapıyorum. Lütfen uğraşımı dikkate alın” sözlerini kullandı.
“ZARAR, VİETNAM GSYİH’SİNİN YÜZDE 6’SINA DENK”
Mahkeme, Lan’ın yaklaşık 17,7 milyar dolar kara para akladığını, 4,5 milyar doları ise yasa dışı yollarla yurt dışına çıkardığını belirtti. Ayrıyeten tahvil dolandırıcılığı hatasından da mahkûm edildi.
Nisan 2024’teki birinci davada, 12,5 milyar dolar zimmete para geçirdiği kanıtlanan Lan’ın yol açtığı toplam zararın 27 milyar dolara ulaştığı belirtilmişti. Bu ölçü, Vietnam’ın 2023 yılı gayri safi yurtiçi hasılasının (GSYİH) yaklaşık yüzde 6’sına denk geliyor.
Resmi evraklarda SCB’nin yalnızca yüzde 5’ine sahip görünse de, mahkeme Lan’ın banka üzerinde arkadaşları, ailesi ve çalışanları aracılığıyla fiilen yüzde 90’dan fazla denetim sağladığını ortaya koydu.
Yatırımlarını SCB’ye yapan on binlerce vatandaş paralarını kaybetti. Bu durum, Vietnam’da az görülen protestolara yol açtı.
İlk duruşmalarda vakit zaman meydan okuyan bir hal sergileyen Lan, temyiz sürecinde daha pişman ve alçakgönüllüydü. Kasım ayında yaptığı açıklamada, “Devlet kaynaklarını israf ettiğim için çok üzgünüm. Bu kabahatle itham edilmekten büyük utanç duyuyorum” demişti.
