İngiltere’deki King’s College London’dan bilim insanları, laboratuvar ortamında birinci sefer başarılı bir biçimde insan dişi üretmeyi başardı. 10 yılı aşkın müddettir Imperial College London işbirliğiyle yürütülen çalışma, kaybedilen dişlerin yine çıkmasını sağlayarak diş bakımında çığır açacak yeniliklerin kapısını aralıyor.
DOĞAL BİR DİŞ ÜZERE KENDİNİ ONARACAK
Araştırma grubu, diş gelişimi için gerekli sinyalleri taklit eden özel bir materyal geliştirerek, hücrelerin doğal bir diş oluşturmasını sağladı. Bu yol sayesinde sabit yapılı implant ve dolgular yerine, çeneye entegre olabilen ve doğal diş üzere kendini onarabilen biyolojik dişler üretilebilecek.
King’s College London Rejeneratif Diş Hekimliği Yöneticisi Dr. Ana Angelova-Volponi, çalışmanın “diş bakımında ihtilal yaratma potansiyeline sahip” olduğunu vurguladı.
Çalışmada, köpekbalıkları ve filler üzere birtakım hayvanların ömürleri boyunca yeni dişler çıkarabildiğine dikkat çekilirken, insanların yetişkinlikte sırf bir set dişe sahip olduğu hatırlatıldı. Bu nedenle, dişlerin yenilenebilir hale gelmesi diş hekimliği açısından büyük bir sıçrama olarak bedellendiriliyor.
Araştırmacı Xuechen Zhang, dolguların vakitle dişleri zayıflattığını, implantların ise invaziv cerrahi gerektirdiğini belirtti. Her iki tahlilin de yapay yapılar olduğuna dikkat çeken Zhang, laboratuvarda üretilen doğal dişlerin daha uzun ömürlü, daha güçlü ve biyolojik olarak uyumlu olacağını tabir etti.
İKİ FARKLI FORMÜL ÜZERİNDE ÇALIŞILIYOR
Araştırmacılar şu anda iki muhtemel yaklaşımı test ediyor: Birincisi, dişi büsbütün laboratuvarda üretip hastanın çenesine yerleştirmek. İkincisi ise erken evredeki diş hücrelerini direkt çeneye naklederek orada büyümelerini sağlamak.
Dr. Angelova-Volponi, “Bu yenilikçi tekniklerin entegrasyonu, sürdürülebilir ve tesirli tahlillerle diş bakımında ihtilal yaratabilir” diyerek, teknolojinin gelecekteki potansiyeline dikkat çekti.
